We blijven zoeken naar een beginpunt. Een datum waarop iemand zei: nu is het een echte wereldoorlog. Maar misschien ligt dat moment al achter ons.
11 september 2001.
Sinds die dag is de wereld niet meer tot rust gekomen. Wat begon als een schok, werd een kettingreactie van conflicten, mislukkingen en nieuwe vijandsbeelden. En terwijl we bleven volhouden dat het geen wereldoorlog was, sloeg het vuur steeds verder om zich heen een uitslaande, allesverterende brand die niemand nog onder controle heeft.
De oorlog in Afghanistan eindigde na twintig jaar in een chaotische aftocht.
De invasie van Irak liet een land achter dat nooit meer stabiel werd.
De strijd tegen IS werd militair gewonnen, maar niet beëindigd: de ideologie verspreidde zich, van het Midden-Oosten tot Afrika en Azië.
Het zijn geen losse dossiers meer. Het zijn vlammen die samen één wereldwijde vuurzee vormen.
En daarbovenop het terrorisme.
In Europa, waar aanslagen het gevoel van veiligheid blijvend hebben aangetast.
In de Verenigde Staten, waar het allemaal begon met die ene dag.
In Azië en Afrika, waar terreur soms bijna onderdeel van het dagelijks leven is.
Zelfs in Australië, dat dacht ver weg te zijn van de grote spanningen.
Terrorisme is geen randverschijnsel meer. Het is een permanente onderstroom van angst die overal doorheen loopt.
Leiders die geschiedenis willen schrijven
Wanneer leiders zichzelf zien als historische figuren, wordt de wereld het toneel waarop hun verhaal moet worden uitgevochten.
Niet voorzichtig.
Niet diplomatiek.
Maar met grote, gevaarlijke bewegingen.
Het gevolg is een wereld die niet wordt bestuurd, maar geduwd richting confrontatie, richting escalatie, richting een toekomst die niemand echt overziet.
Europa in de vuurlinie
Europa voelt die druk elke dag. Cyberaanvallen die blijven prikken.
Energieprijzen die dansen op het ritme van geopolitiek.
Een economie die kraakt. Samenlevingen die onder spanning staan door migratie, onzekerheid en groeiend wantrouwen. Geweld op straat en aan de oostflank schuift het gevaar dichterbij:
Finland, de Baltische staten, Moldavië, via Wit-Rusland richting Polen. Grenzen die ooit veilig leken, zijn dat niet meer. Rusland wil de oude invloedssfeer herstellen.
En boven dit alles hangt de schaduw van kernwapens. Landen die elkaar in een fragiel evenwicht houden.
Een evenwicht dat niemand durft te testen, maar ook niemand echt vertrouwt. Alleen al het bestaan van die wapens maakt elke crisis potentieel catastrofaal.
De vraag die niemand wil stellen
De vraag is niet meer wanneer de Derde Wereldoorlog begint.
Die begon al op 11 september 2001.
Misschien leven we al bijna een kwart eeuw in een conflict dat we weigeren zo te noemen. Omdat het geen klassieke oorlog is.
Geen loopgraven, geen frontlinies, geen officiële oorlogsverklaring.
Maar een strijd op alle fronten tegelijk:
-Militair.
-Economisch.
-Digitaal.
En via terreur, dat overal opduikt en nergens verdwijnt.
De wereld staat niet in brand.
De wereld ís de brand.
En het ongemakkelijke is dit:
we leven er middenin, terwijl we nog steeds doen alsof het iets is dat nog moet beginnen. Omdat we het simpelweg niet willen geloven…
(Op de kaart heb ik de oorlogsvoerende landen, de conflictgebieden en de dreigingen ingetekend…hoezo geen wereldconflict? )
Wellicht geen leuke post voor een zaterdag maar wel de realiteit van het voorjaar 2026.